Start
Home
VVS WVS
De Werkgroep
WVS Mailinglist
WVS Meetings
CVAP
Waarnemers Totalen
HADS project
Downloads
Veranderlijke Sterren
Inleiding
Cataclysmische Veranderlijken
Eclips Veranderlijken
Eruptieve Veranderlijken
Pulserende Veranderlijken
Waarnemen
Hoe?
Programma
Rapporteren
Observaties
Lichtcurve generator
Online DB
Publicaties
CV circulaires
Handboek
Variable Stars, Visual Light Curves
Links
Organisaties
Info
 
Quick Links

VVS homepage

WVS Lichtcurve generator

Online WVS DB

AAVSO Charts


Quick Links

VVS homepage

WVS Lichtcurve generator

Online WVS DB

AAVSO Charts

HADS project

Project

High Amplitude Delta Scuti-sterren (HADS) zijn kort-periodieke radiaal pulserende sterren van spectraalklasse A tot F. Zij pulseren met een periode van 1.5 tot 5 uur en met een amplitude van 0.2 tot 1 magnitude in V. Metaal-arme sterren in deze klasse (sterren van Populatie II) worden ook SX Phe-sterren genoemd. Zie "The Delta Scuti Network" voor meer informatie over deze sterren en delta Scuti-sterren in het algemeen.

De waarnemingen bestaan erin om één of meerdere cycli van een ster in een nacht te observeren, zodat een precies tijdstip van het maximum kan bepaald worden. Idealiter dient dit per ster eens per maand te gebeuren. Sommige van deze HADS vertonen ook niet-radiale pulsaties, maar deze sterren worden niet in dit project waargenomen omdat de extra pulsaties een nadelige invloed hebben op het bepalen van het tijdstip van maximum.

De bedoeling van het project is om periodeveranderingen in deze sterren te detecteren.  Die periodeveranderingen kunnen op lange termijn gebeuren (in de loop van tientallen jaren, bv. door de evolutie van de ster), cyclisch zijn (door een begeleider) of abrupt (volledig onvoorspelbaar en nog geen duidelijke oorzaak bekend).  Om vooral die laatste twee types goed te documenteren en een statistisch zo relevant mogelijke steekproef te hebben, dienen er zoveel mogelijk waarnemingen van zoveel mogelijk sterren gedaan te worden over een zo lang mogelijke tijd.  Het is dus een project dat over vele jaren loopt.

Tussentijdse resultaten werden gepubliceerd in IBVS 5878, 5928. en 5977.

Plannen van de waarnemingen

Om de heldere nachten optimaal te benutten en de waarnemingen over zo veel mogelijk sterren te spreiden, is het aan te raden om aan het begin van een heldere nacht de online spreadsheet van het HADS-project aan te vullen (vul je initialen met eventueel de dag van de maand in in de overeenkomstige cel; gebruik de "Edit this page" link onderaan de pagina) of om via de mailinglijst van de werkgroep te laten weten welke sterren zullen worden waargenomen. Andere waarnemers kunnen dan indien mogelijk andere sterren kiezen voor die nacht en de volgende heldere nachten. Onderstaande tabellen worden regelmatig aangepast om bij de keuze van geschikte sterren te helpen. De veranderlijken met de langste rij bolletjes in de tabel helemaal onderaan, zijn diegenen die sinds lange tijd niet meer waargenomen zijn. Objecten zonder bolletje achter hun naam hoeven in principe in de huidige maand niet meer waargenomen te worden. De onderstaande tabellen zijn gebaseerd op de ingestuurde waarnemingen, en houden dus geen rekening met eventuele aankondigingen op de mailinglijst, noch met de online spreadsheet. Het zou immers kunnen dat de kwaliteit van de data of de duur niet voldoende is om een betrouwbaar tijdstip van maximum te bepalen. De waarnemingen in een groene cel in de online spreadsheet werden ontvangen en verwerkt, de andere nog niet.

Waarnemingstips

Pas de gebruikte belichtingstijd aan, zodat je minstens een twintigtal punten per cyclus hebt, met een nauwkeurigheid van 0.01 mag of beter. Meer dan 40 punten per cyclus zijn in principe niet nodig. Probeer ook steeds iets langer dan één cyclus waar te nemen, zodat er minstens één maximum niet net aan het begin of het einde van de waarnemingsperiode valt. Het is zeker geen probleem om meerdere cycli in dezelfde nacht waar te nemen. Dit laat immers gemakkelijker toe de stabiliteit van de lichtcurve te controleren en eventuele niet-radiële pulsaties uit te sluiten. Vergewis je ervan dat de tijden correct zijn (tot op enkele seconden nauwkeurig). Gebruik steeds UT. Correctie naar een heliocentrische JD hoeft niet te gebeuren.

Je kiest best vergelijksterren en checksterren die ongeveer dezelfde helderheid en kleur als de variable hebben. Dat is natuurlijk niet altijd mogelijk. De vergelijkster is in principe de helderste ster (helderder dan de checksterren). De tabel onderaan geeft in de voorlaatste kolom de GSC-nummers van reeds gebruikte vergelijksterren. De lijst is niet volledig en zal verder worden aangevuld. Deze vergelijksterren worden enkel ter informatie gegeven, het is niet verplicht om deze voor de waarnemingen te gebruiken. Het is mogelijk dat ze niet in het beeldveld van elke combinatie telescoop+camera passen.

Insturen waarnemingen

Bij het insturen van de waarnemingen, dien je het gebruikte instrumentarium op te geven (telescoop, CCD-camera, filters, ...; als deze steeds dezelfde zijn, hoef je dit natuurlijk maar één keer op te geven) en de gebruikte vergelijk- en checksterren (identificatie in een catalogus zoals GSC of USNO, of de positie) of een beeld waarop de veranderlijke en de vergelijk- en checksterren aangeduid zijn. Verder dient het outputbestand van een fotometriepakket zoals AIP4Win, MaxIm DL, Mira of MuniWin meegestuurd te worden.

HADS-waarnemingen in 2012

SterJanFebMarAprMeiJunJulAugSepOktNovDec
GSC 1306-0466AB           
GSC 3755-0845AA           

HADS-waarnemingen in 2011

SterJanFebMarAprMeiJunJulAugSepOktNovDec
GP And        KPJHJH 
V460 AndFN        HHCWAA
V524 And         KPHH 
V544 And         HHKP 
CY Aqr        HHKP HH
YZ Boo KP BS, CWRAA, CWRCWRCWR     
V367 Cam  JH, SK      MV  
V376 Cam KPJVW, KP  JVW   MV, JVW  
AD CMi  HH         
V792 Cep         KP  
XX Cyg     HHCWRCWRCWRHH  
V2455 Cyg        HHHH  
LW Dra   JVWJVW  CWRJVWJVWJVW 
DY Her     CWRCWR     
KZ Lac         KPKP 
EH Lib   AA        
SZ LynRP, CWR HH         
V593 Lyr    AA  RPAB   
V337 OriFNMVMV       RP 
DY Peg        MVKP RP
GW UMaKP, RPAA RP        
GSC 0191-1282  JH, AA         
GSC 0321-0314   HH        
GSC 0429-2098     HH      
GSC 0612-0771         JH  
GSC 0753-1489HH MV         
GSC 1076-0158       HH    
GSC 1158-0921        MVJH, KP AA
GSC 1220-1131HH        HH  
GSC 1306-0466HHAB          
GSC 1442-1358 JH HH, AA        
GSC 1750-1237          JH 
GSC 2043-1201    AA       
GSC 2108-1564     JH  AB   
GSC 2290-1195  JH      HH  
GSC 2566-1398   RP AA      
GSC 2696-1396        HH   
GSC 2843-1999JH       MVMVMV, AA 
GSC 2847-0586KP        MVMV 
GSC 2861-0970JHRPFN      MVMV 
GSC 2977-0238KP KP         
GSC 3004-0870 HHAB, HH         
GSC 3074-0114  AA         
GSC 3428-1497JH HH       MV 
GSC 3483-0746   RP        
GSC 3489-0868    AAAA      
GSC 3755-0845BS FN     MV AB, MVRP
GSC 3832-0152KP HH, RPHH, RP        
GSC 3863-0740KP KP, RPRP     MV  
GSC 3934-1904     JH   AB  
GSC 4417-0394 KP   AA      
GSC 4464-0924JVW  JVW JVW   HH, JVW JVW
GSC 4500-0083 HH      MVKP  
GSC 4552-1498KP FN, AA, HH         
GSC 4556-1113JVWJVWJVWJVWJVWJVWJVWJVWJVWJVWJVWJVW
GSC 4638-0455 KPJVWJVW        
GSC 4923-0693   AA, AB, RP        
GSC 5018-1085   AA        
NSVS 11672463        HH   

Waarnemers

InitialenNaam
AAAnthony Ayiomamitis
ABAntoine Baillien
BSBart Staels
CWRC.W. Robertson
ETEmmanuel Thienpont
FNFrans Nieuwenhout
HHHubert Hautecler
JHJosch Hambsch
JVWJeroen Van Wassenhove
KPKostas Panagiotopoulos
MVMaarten Vanleenhove
PLPatricia Lampens
PVCPaul Van Cauteren
RPRoger Pickard
SDSjoerd Dufoer
SHSerge Hoste
SKStelios Kleidis

Programmasterren

SterRADecMaxMinPeriode (uur)Laatste waarnemingVergelijksterrenAfstand (graden) tot de maan op
GSC 4500-008300 09 49.3+80 21 4113.714.02.04Okt 2011•••4500-623, 4500-571, 4500-887
GP And00 55 18.1+23 09 4910.411.01.89Nov 2011•• 
V524 And01 05 47.3+44 35 0412.312.72.27Nov 2011••2811-606, 2811-876, 2811-764, 2811-478
GSC 0612-077101 06 18.3+08 46 1311.211.51.51Okt 2011••• 
V792 Cep01 08 01.2+84 47 2513.714.13.20Okt 2011••• 
GSC 2290-119501 09 22.3+36 02 1713.613.81.87Okt 2011•••2290-1218, 2290-1008
GSC 1750-123701 10 24.1+27 19 1512.913.22.09Nov 2011•• 
DW Psc01 30 26.9+08 41 3413.714.41.43Nov 2010•••••••••••••• 
V544 And01 44 27.9+37 58 5413.013.52.57Nov 2011••2815-1413, 2815-872
GSC 0628-034801 45 28.6+12 54 258.99.33.52Sep 2010•••••••••••••••• 
GSC 1220-113102 16 30.2+21 17 4910.811.11.95Okt 2011•••1220-1303, 1220-1755, 1220-1102
GSC 2843-199902 27 38.7+43 14 4313.513.91.49Nov 2011•• 
V460 And02 34 14.2+42 14 2713.213.81.80Dec 20112840-1209, 2840-1419, 2840-853
GSC 2847-058603 04 08.4+38 30 5310.911.13.39Nov 2011••2847-1217, 2847-212
GSC 2861-097003 22 42.7+39 06 3512.212.62.64Nov 2011••2861-317, 2861-679
V367 Cam04 40 55.2+53 38 0710.711.02.92Mar 2011••••••••••2861-317, 2861-680
V376 Cam04 57 20.9+79 20 5911.812.23.37Okt 2011•••4519-1077, 4519-312, 4519-1588, 4519-1175
GSC 1306-046605 39 52.2+20 01 0911.812.22.08Feb 2011•••••••••••1306-798, 1306-599, 1306-777
V337 Ori05 59 20.5+20 02 0411.311.64.83Nov 2011••1320-900, 1320-722
GSC 3755-084506 05 02.0+55 09 5110.410.71.83Dec 2011 
GSC 0753-148907 04 52.4+10 27 2412.212.62.24Mar 2011••••••••••753-1708, 753-1847, 753-1782
GSC 0191-128207 37 58.4+05 52 2812.813.21.14Mar 2011•••••••••• 
AD CMi07 52 47.2+01 35 509.29.52.95Mar 2011•••••••••• 
SZ Lyn08 09 35.8+44 28 189.19.72.89Mar 2011••••••••••2979-1329, 2979-1343
GSC 2977-023808 19 17.6+41 59 0010.611.01.82Mar 2011••••••••••2977-577, 2977-345, 2977-208
GSC 3428-149709 21 02.5+49 05 549.39.81.78Nov 2011•• 
GSC 3004-087010 21 35.3+40 31 4113.814.31.97Mar 2011••••••••••3004-932, 3004-1055, 3004-386
GW UMa10 44 11.3+44 40 449.510.04.88Apr 2011•••••••••3011-2535, 3011-2527
GSC 4552-149811 24 25.5+77 42 1512.913.41.34Mar 2011••••••••••4552-1799, 4552-2, 4552-1765, 4552-1725
GSC 4923-069311 25 18.4-00 47 1413.013.71.60Apr 2011•••••••••4923-521, 4923-716
GSC 3832-015211 48 42.0+54 43 0111.712.12.19Apr 2011•••••••••3832-144, 3832-179
GSC 4556-111312 03 16.9+80 33 4311.511.92.07Dec 20114556-1183, 4556-917
GSC 1442-135812 13 40.8+17 14 3711.912.21.97Apr 2011•••••••••1442-756, 1442-1294
GSC 3031-030713 30 03.4+43 30 1414.314.62.40 •••••••••••••••••••••• 
GSC 0321-031414 24 43.4+04 38 5012.913.51.88Apr 2011•••••••••321-686, 321-422
GSC 3863-074014 41 38.1+56 26 1711.411.74.74Okt 2011••• 
GSC 3043-046314 50 07.7+38 14 5613.714.02.50 •••••••••••••••••••••• 
EH Lib14 58 56.0-00 56 529.510.02.33Apr 2011•••••••••4987-657, 4987-449
GSC 2566-139815 22 21.6+32 58 4511.912.32.18Jun 2011•••••••2566-1145, 2566-1520, 2566-1248
GSC 4417-039415 22 39.8+74 15 1712.513.03.16Jun 2011•••••••4417-71, 4417-414
YZ Boo15 24 07.0+36 52 0110.310.82.50Jul 2011••••••2569-1050, 2569-1184
GSC 4638-045515 35 30.4+85 37 3812.412.72.32Apr 2011•••••••••4638-691, 4638-831
GSC 0933-065115 36 02.0+11 06 5812.513.02.53Mei 2010••••••••••••••••••••933-447, 933-254
GSC 3489-086815 41 37.0+51 59 2513.413.72.08Jun 2011•••••••3489-1138, 3489-1026
GSC 3483-074615 44 36.6+46 19 2212.412.72.71Apr 2011•••••••••3483-573, 3483-585
GSC 5018-108515 46 13.5-00 26 0612.112.61.66Apr 2011•••••••••5018-1007, 5018-585
CW Ser15 53 09.8+06 05 2611.712.14.54Jun 2010•••••••••••••••••••365-1085, 365-1194
GSC 2043-120116 26 43.1+23 29 4211.912.21.87Mei 2011•••••••• 
V1116 Her16 30 16.5+16 55 0611.511.82.27Aug 2010•••••••••••••••••1510-1194, 1510-1134, 1506-190
DY Her16 31 18.0+11 59 5210.210.73.57Jul 2011••••••968-1532, 968-1002
GSC 3074-011416 41 06.9+40 42 2813.814.51.23Mar 2011••••••••••3074-745, 3074-86
V1086 Her16 48 39.3+30 27 4513.413.73.13Mei 2010••••••••••••••••••••2589-422, 2589-426
GSC 2080-098617 37 00.8+25 32 1013.313.62.38Jun 2010•••••••••••••••••••2080-1196, 2080-1194
GSC 0429-209817 52 45.1+07 00 4110.811.23.51Jun 2011•••••••428-877, 428-340
V593 Lyr18 32 06.6+40 35 5612.413.02.45Sep 2011••••3109-1011, 3109-1733, 3109-1955, 3109-1092
GSC 2108-156418 47 43.7+23 13 1311.411.72.35Sep 2011••••2108-1239, 2108-1316
LW Dra19 06 26.4+68 29 0211.111.42.84Nov 2011••4431-1265, 4431-1469, 4431-1325. 4431-1126
GSC 1594-223419 07 24.0+19 01 2410.510.83.28Sep 2010••••••••••••••••1594-2244, 1594-2151, 1594-2207
GSC 3934-190419 39 55.8+52 35 1310.911.22.62Okt 2011••• 
GSC 1061-165119 43 54.1+09 50 2912.312.63.81Jul 2010•••••••••••••••••• 
XX Cyg20 03 15.6+58 57 1711.312.13.24Okt 2011•••3948-1514, 3948-2431, 3948-1768
GSC 1076-015820 08 12.0+10 50 4811.912.32.08Aug 2011•••••1076-608, 1076-1516
NSVS 1424343020 11 34.5+07 51 0413.013.52.07Jun 2010••••••••••••••••••• 
GSC 4464-092420 52 31.4+70 54 3912.412.71.94Dec 20114464-797, 4464-770, 4464-836
GSC 2696-139620 58 45.4+34 06 4712.813.02.47Sep 2011••••2696-288, 2696-648
V2455 Cyg21 28 24.6+46 40 318.59.02.26Okt 2011•••3590-277, 3590-2157, 3590-739
NSVS 1167246321 51 52.3+17 44 4413.313.52.59Sep 2011•••• 
KZ Lac22 18 46.5+50 31 4814.515.22.51Nov 2011•• 
CY Aqr22 37 47.8+01 32 0511.311.81.46Dec 2011567-1826, 567-1658
GSC 1158-092122 39 54.2+13 26 1412.713.11.55Dec 2011 
DY Peg23 08 51.2+17 12 5610.010.61.75Dec 20111712-984, 1712-366, 1712-1246

Opmerking:

13-01-2012: Een van de HADSen was fout geïdentificeerd: het was niet GSC 191-1230, maar GSC 191-1282.

Laatste aanpassing: 13 januari 2012

Contact: patrickwils at yahoo dot com.

Copyright 2003 - 2021 Vereniging voor Sterrenkunde - Werkgroep Veranderlijke Sterren